Görme engelli biatlon sporcuları işitme duyularına güveniyor
Görme engelli biatlon sporcuları, işitme yetenekleri sayesinde sadece parkuru güvenli bir şekilde tamamlamakla kalmaz, doğru sesi duyduklarında hedefi de son derece isabetli bir şekilde vururlar.
Kör biatloncu Verena Bentele ve rehber koşucusu Thomas Friedrich, kayakla kış sporları pistinde ilerliyorlar; Friedrich önde koşuyor, Bentele ise onun arkasında kalıyor. Atış sahasına vardıklarında, kayakçı matının üzerine uzanıyor, tüfeğini eline alıyor ve on metre uzaklıktaki 28 milimetre çapındaki hedefleri isabetli bir şekilde vuruyor. Toplam 7,5 kilometrelik parkuru ve iki tur atışın ardından, Bentele galip olarak bitiş çizgisini geçiyor ve 2010 Vancouver Paralimpik Oyunları’nda toplamda 12. altın madalyasını kazanıyor. Verena Bentele doğuştan kördür ve olağanüstü sportif başarılarını sadece fiziksel zindeliğine ve zihinsel gücüne değil, aynı zamanda kulaklarına da borçludur.
Kayak pistinde pusula görevi gören işitme
Kayak pistinde, kör sporcular gören refakatçileri tarafından yönlendirilir. Refakatçiler genellikle sporcunun yaklaşık iki metre önünde kayar ve parkurun gidişatı hakkında sürekli bilgi verir. “Hopp” sesi düz bir yol anlamına gelebilir; “sol” veya “sağ” kelimeleriyle birlikte bir sayı söylenerek kayakçılar virajdan geçmeleri için yönlendirilir. Sayılar saat kadranına göre belirlenir; böylece görme engelli sporcular işitme duyularının yardımıyla virajın yaklaşık olarak nasıl ilerlediğini tahmin edebilirler.
Hedef, kesintisiz ve yüksek sesli bir sesle işaretlenir
Görme engelli atıcılar, atış poligonunda da tamamen işitme duyularına güvenirler. Gören biatloncuların aksine, tüfekte ne arpacık ne de nişangah bulunur ve atışlar fişekle değil, kızılötesi ışınlarla yapılır. Tüfek ve hedef tahtaları birbirine bağlıdır. Sporcular hedefe nişan aldıklarında, hedefe yaklaştıkça giderek daha yüksek ve sabit hale gelen bir ses duyulur. Gürültülü, kesintisiz bir ses duyulduğunda, atıcı hedefi en iyi şekilde nişan almış demektir ve tetiği çeker. Yüksek bir çınlama sesi, isabeti teyit eder. Hedef ıskalanırsa, boğuk bir “bööb” sesi duyulur.
Görme engelli kişiler daha fazla duyar
Çeşitli araştırmalar
, görme engellilerin çevrelerindeki sesleri daha ayrıntılı algıladıklarını, seslerin kaynağını daha iyi tespit edebildiklerini ve ses frekanslarını daha iyi ayırt edebildiklerini göstermiştir. Bu sadece ilginç değil, aynı zamanda mantıklıdır; çünkü görme engelliler birçok durumda tamamen kulaklarına güvenmek zorundadır ve bu nedenle gelişmiş bir işitme duyusuna daha da fazla ihtiyaç duyarlar. Dolayısıyla, özellikle ihtiyaç duyduğumuzda işitme
duyumuzu geliştirebiliriz – bu sadece görme engelliler için değil, örneğin profesyonel müzisyenler
için de geçerlidir.
Kendi işitme yeteneğinizde bir eksiklik fark ederseniz, bir
işitme uzmanı
veya KBB doktoruna
giderek işitme
testi
yaptırmanın zamanı gelmiştir. Ayrıca, çevrimiçi
işitme testimiz
de
size ilk bir değerlendirme sunar.
Görme engeli olmayan kış sporcuları için de işitme çok önemli bir rol oynar. Bu konuyla ilgili daha fazla bilgiyi “Kış Sporlarında İşitme Akustiği” başlıklı yazımızda bulabilirsiniz.
