Nadeszła wiosna – a wraz z nią rozpoczęła się najgłośniejsza pora roku. Niezależnie od tego, czy chodzi o sezon festiwalowy, podróże czy imprezy plenerowe: od wiosny do jesieni nasze życie na świeżym powietrzu znów nabiera tempa. Ale uwaga: mimo całej tej zabawy szczególnie ważna jest profilaktyka dotycząca słuchu, zwłaszcza wrażliwego ucha wewnętrznego.

Ucho wewnętrzne to medyczny cud: fascynujące, ale niezwykle wrażliwe. Podczas gdy mięśnie i ścięgna ludzkiego ciała można trenować przez całe życie, zwiększając w ten sposób ich wytrzymałość, ucho wewnętrzne pozostaje stosunkowo tak samo wrażliwe jak u noworodka.

Przez całe życie nasze uszy nieustannie rejestrują wszelkie dźwięki, nawet podczas snu. Małżowiny uszne zbierają fale dźwiękowe niczym lejek. Ich wypukłości i zagięcia tworzą tak zwane rezonatory akustyczne, które wibrują pod wpływem określonych częstotliwości. W zależności od kierunku, z którego dochodzi dźwięk, nabiera on w ten sposób charakterystycznej barwy. Na tej podstawie często możemy już z grubsza ocenić, z której strony dochodzi dźwięk.

Fale dźwiękowe są następnie przekazywane przez zewnętrzny kanał słuchowy do błony bębenkowej, która zaczyna drgać – dźwięk dotarł do ucha środkowego.

Podobnie jak błona bębenkowa, również maleńkie kosteczki słuchowe – młoteczek, kowadełko i strzemionko – należą do ucha środkowego. Kosteczki słuchowe przekazują drgania mechaniczne błony bębenkowej do ucha wewnętrznego.

Ucho wewnętrzne składa się zasadniczo ze ślimaka, po łacinie Labyrinthus cochlearis (w skrócie: Cochlea), oraz z narządu równowagi. Oba znajdują się w jamie w kości skroniowej, są wypełnione płynem i posiadają wrażliwe komórki rzęsate. Komórki rzęsate ślimaka, a dokładniej narządu Cortiego znajdującego się w ślimaku, przekształcają docierające akustyczno-mechaniczne fale dźwiękowe w impulsy nerwowe. Sygnały elektryczne te docierają do mózgu poprzez nerw słuchowy.

Mózg rozszyfrowuje i interpretuje napływające impulsy nerwowe, co czyni go najważniejszym narządem słuchu. Jeśli mózg nie jest regularnie dostarczany bodźcami akustycznymi, może utracić umiejętność selekcji i przyporządkowywania dźwięków, co może prowadzić do pogorszenia sprawności poznawczej – jest to poważna konsekwencja nieleczonego ubytku słuchu.

Dzięki ślimakowi i narządowi równowagi ucho wewnętrzne stanowi kluczowy element zapewniający równowagę, sprawność umysłową i uczestnictwo w życiu społecznym – czynniki mające zasadnicze znaczenie dla zdrowego starzenia się. Zdrowe starzenie się wiąże się bowiem również z dobrym słuchem: osoba słysząca dobrze może lepiej orientować się w otoczeniu i poruszać się, pozostaje w kontakcie z innymi ludźmi oraz jest bardziej zintegrowana społecznie i aktywniejsza umysłowo niż osoby z nieleczonym ubytkiem słuchu.

Jeśli uleczalny ubytek słuchu nie zostanie poddany leczeniu, zazwyczaj dochodzi do pogorszenia jakości życia na długo przed pojawieniem się innych ograniczeń. Kto więc chce zdrowo się starzeć zgodnie z zasadami długowieczności, musi wcześnie i konsekwentnie chronić swoje zmysły – w tym również słuch.

Komórki rzęsate w uchu wewnętrznym są wysoce wyspecjalizowanymi komórkami zmysłowymi. Przekształcają one nawet najmniejsze fale dźwiękowe w sygnały elektryczne, które są następnie przekazywane przez nerw słuchowy do mózgu. Przy każdej fali dźwiękowej komórki rzęsate ulegają wygięciu i próbują wyprostować się pod wpływem nacisku. Jeśli przez dłuższy czas są narażone na działanie dźwięków o dużej intensywności – czyli hałasu – ich energia nie wystarcza już do wyprostowania się. Uszkodzenie wewnętrznych komórek rzęsatych powoduje trwałe upośledzenie słuchu.

Dlatego tak ważne jest wczesne rozpoznanie i ograniczenie czynników ryzyka:

• Hałas w życiu codziennym: czy to głośna muzyka w słuchawkach, ruch uliczny, czy wizyty na koncertach – hałas jest szkodliwy, zwłaszcza gdy jest się na niego regularnie narażonym bez wystarczających okresów odpoczynku. Jednak nawet jednorazowe głośne dźwięki są niebezpieczne.
• Infekcje i stany zapalne: Reakcje zapalne, takie jak zapalenie ucha środkowego, mogą prowadzić do zaburzeń funkcjonowania komórek rzęsatych lub nerwu słuchowego oraz zwiększać ryzyko trwałego upośledzenia słuchu.
• Zaburzenia krążenia:Ucho wewnętrzne jest uzależnione od stabilnego dopływu tlenu i składników odżywczych. Choroby naczyniowe, nadciśnienie tętnicze lub zaburzenia metaboliczne mogą zakłócać jego mikrokrążenie i zwiększać podatność komórek rzęsatych na uszkodzenia.
• Stres i długotrwałe narażenie na hałas:Przewlekły stres lub ciągłe przeciążenie bodźcami, na przykład spowodowane stałym hałasem w tle, zwiększa wysiłek słuchowy i w dłuższej perspektywie może przyczyniać się do przeciążenia układu słuchowego.

Nasz słuch towarzyszy nam przez całe życie. Często jednak zwracamy na to uwagę dopiero wtedy, gdy zaczynamy słabiej słyszeć. A przecież zdrowie słuchu można aktywnie chronić i utrzymać w dłuższej perspektywie. Dzięki prostym środkom profilaktycznym można celowo wzmacniać słuch w codziennym życiu i zapobiegać problemom:

• Regularne wizyty kontrolne u laryngologa: co najmniej raz na rok lub dwa lata, a od 50. roku życia lub w przypadku istniejących schorzeń – nawet częściej.
• Profesjonalne badania słuchu u protetyków słuchu: badanie słuchu trwa zaledwie kilka minut i zapewnia obiektywną, profesjonalną ocenę Państwa zdolności słuchowej.
• Profesjonalne czyszczenie uszu: w przypadku uczucia zatkania uszu czyszczenie powinno zawsze być wykonywane profesjonalnie przez lekarza laryngologa, nigdy samodzielnie za pomocą patyczków kosmetycznych lub ostrych przedmiotów.
• Zwracaj uwagę na pierwsze sygnały ostrzegawcze:Jeśli masz trudności ze zrozumieniem rozmów w hałaśliwym otoczeniu, częściej prosisz o powtórzenie lub musisz zwiększać głośność telewizora, powinieneś jak najszybciej poddać się badaniu słuchu.

Im szybciej rozpoznasz początkowy ubytek słuchu, tym skuteczniejsze będzie leczenie. Nowoczesne aparaty słuchowe i implanty ślimakowe odciążają mózg, zmniejszają wysiłek słuchowy i ułatwiają uczestnictwo w życiu społecznym. Ułatwiają codzienne funkcjonowanie, zwłaszcza w komunikacji z innymi oraz w środowiskach o trudnych warunkach akustycznych.

Dzisiejsze aparaty słuchowe są niemal niewidoczne, nie przeszkadzają i oferują liczne funkcje dodatkowe. Na przykład technologia Bluetooth umożliwia bezpośrednie przesyłanie rozmów telefonicznych, muzyki i dźwięku z telewizora do aparatów słuchowych. Dzięki łączności bezprzewodowej aparaty słuchowe można obsługiwać i sterować za pomocą smartfona, smartwatcha lub tabletu, a także zintegrować je z systemem „Smart Home”.

W przypadku wystąpienia problemów ze słuchem lub pierwszych oznak niedosłuchu należy zawsze jak najszybciej zgłosić się do specjalistów w celu zbadania i leczenia. Jeśli lekarz laryngolog postawi diagnozę ubytku słuchu, w najbliższym salonie protetyki słuchu otrzymają Państwo niezbędne wsparcie i porady.

Protetycy słuchu towarzyszą swoim klientom w indywidualnym procesie doboru aparatów słuchowych – od diagnozy aż po znalezienie odpowiedniego rozwiązania. Zawsze znajdą oni indywidualne rozwiązanie, dokładnie dostosowane do Państwa potrzeb, dzięki któremu Państwa wrażenia słuchowe znów będą optymalne. Akustycy słuchu nie tylko znają najnowsze szczegóły techniczne nowoczesnych modeli oraz aktualne trendy w branży aparatów słuchowych, ale mogą również udzielić Państwu wyczerpujących informacji na temat cen oraz świadczeń oferowanych przez kasy chorych.

Skorzystaj z naszej wyszukiwarki protetyków słuchu obejmującej całe Niemcy i znajdź eksperta ds. słuchu w swojej okolicy: https://www.ihr-hoergeraet.de/akustiker-suche/.

Twój słuch, a zwłaszcza ucho wewnętrzne z komórkami rzęsatymi, jest wrażliwy. Dlatego warto świadomie włączyć profilaktykę słuchową do swoich rutynowych działań związanych z dbaniem o zdrowie. Stała opieka lekarza laryngologa i protetyka słuchu w dłuższej perspektywie poprawia jakość słyszenia i jakość życia aż do późnej starości.

Chcą Państwo sprawdzić stan swojego słuchu i funkcjonowanie ucha wewnętrznego? Skorzystajcie z wyszukiwarki protetyków słuchu, aby znaleźć protetyka w swojej okolicy. Możecie też od razu wykonać nasz test słuchu online, aby uzyskać wstępną ocenę.