W jaki sposób psychika i osobowość wpływają na słuch

Czy wiedzieli Państwo, że psychika i osobowość wpływają nie tylko na nasz nastrój, ale także na nasz słuch? A że z drugiej strony upośledzenie słuchu może negatywnie wpływać na nasze samopoczucie? Wyjaśniamy, dlaczego te spostrzeżenia są tak ważne dla osób z upośledzeniem słuchu.

Jak się dzisiaj czujesz? To pytanie może wydawać się niektórym dziwne, skoro tak naprawdę chodzi o słuch. Jednak badania przeprowadzone przez Uniwersytet w Lubece wykazały, że osobowość i stan psychiczny nie tylko wpływają na nasze samopoczucie, ale są również ściśle powiązane ze słuchem. Osobowość zdradza nawet, czy słyszymy raczej dobrze, czy raczej słabo.

Dobry czy zły słuch – to kwestia indywidualna

Każdy z nas postrzega różne dźwięki i poziomy głośności jako przyjemne lub jako uciążliwy hałas. Niektórzy potrafią zignorować szczekanie psa sąsiada lub krzyki dzieci, innym natomiast przeszkadza to w normalnym funkcjonowaniu. Do tej pory nie było jasne, czy osobowość ma również wpływ na wyniki testów słuchu, które przeprowadzają na przykład protetycy słuchu w celu dopasowania aparatów słuchowych.

Wyniki badań pokazują: osoby, które często się martwią, są bardziej wrażliwe na dźwięki i szybciej postrzegają je jako hałas. Również obiektywna zdolność słyszenia zależy od psychiki i osobowości: osoby, które częściej się martwią, osiągają nieco lepsze wyniki w testach słuchu niż badani mniej zmartwieni.

Lepsze dopasowanie aparatów słuchowych

Wyniki tych badań dotyczące ścisłego związku między psychiką a słuchem są szczególnie istotne dla użytkowników aparatów słuchowych: aby idealnie dopasować aparaty słuchowe, należy uwzględnić liczne indywidualne uwarunkowania życia osób z ubytkiem słuchu. Zgodnie z najnowszymi odkryciami do czynników tych należy obecnie również osobowość oraz to, jakie dźwięki są dla danej osoby indywidualnie uciążliwe w związku z nią.

Krok po kroku do idealnego aparatu słuchowego

Austopedy najpierw pomagają osobom z problemami słuchu przełamać obawy związane z technologią i wspólnie z nimi dobierają idealny aparat słuchowy. Osoba z problemami słuchu powinna zawsze przez pewien czas testować i wypróbowywać aparaty słuchowe w swoim codziennym otoczeniu. Gdy decyzja o wyborze aparatów słuchowych zostanie podjęta, można je indywidualnie dopasować.

  • Krok 1: Wstępna analiza słuchu. Audiolog ustala, w jakiej sytuacji życiowej znajduje się klient i w jakich sytuacjach ma on trudności ze słyszeniem. Ma to wpływ na wybór i ustawienie aparatów słuchowych.
  • Krok 2: Symulacja. Aby pokazać osobom z ubytkiem słuchu, w jaki sposób aparaty słuchowe poprawiają ich zdolność słyszenia, protetycy słuchu symulują różne sytuacje z życia codziennego za pomocą nagrań wideo i audio.
  • Krok 3: Dopasowanie i przyzwyczajanie się. Po wybraniu modelu protetyk słuchu dba o idealne dopasowanie aparatu w uchu lub za uchem oraz wyjaśnia sposób obsługi. Następnie rozpoczyna się proces przyzwyczajania się do aparatów słuchowych i lepszego słyszenia. Proces przyzwyczajania się zawsze trwa pewien czas. Osoba z ubytkiem słuchu musi wykazać się cierpliwością. Mózg i słuch muszą najpierw przyzwyczaić się do sytuacji z nowymi aparatami słuchowymi.
  • Krok 4: Precyzyjna regulacja/regularne noszenie.Wiele aparatów automatycznie dostosowuje się do zmieniającej się zdolności słyszenia i po kilku tygodniach reguluje na przykład głośność. W przypadku innych aparatów zadanie to przejmuje protetyk słuchu. Należy regularnie zlecać protetykowi słuchu regulację i kontrolę aparatów słuchowych oraz bezwzględnie nosić je codziennie, niezależnie od tego, czy przebywa się w domu, czy poza nim.
  • Krok 5: Regularne kontrole. Nawet po zakończeniu okresu przyzwyczajania się aparaty są na bieżąco dostosowywane do aktualnego poziomu słuchu użytkownika.

Kiedy psychika wpływa na słuch

Stres i zaburzenia psychiczne odgrywają rolę w wielu dolegliwościach związanych ze słuchem. Na przykład czynniki psychiczne są często przyczyną wystąpienia szumów usznych. Szczególną rolę odgrywa wzajemne powiązanie między psychiką a słuchem w przypadku przewlekłego szumu w uszach: osoby dotknięte tym schorzeniem mogą niejako „usłyszeć” swoje uczucia. Dzieje się tak, ponieważ emocje są odbierane przez obszary mózgu powiązane z funkcją słuchu. Dlatego lekarze laryngolodzy podczas leczenia szumu w uszach zwracają również uwagę na problemy psychiczne.

Nieleczony ubytek słuchu stanowi obciążenie

Jednak z drugiej strony słuch może również wpływać na psychikę: nieleczona utrata słuchu może negatywnie oddziaływać na samopoczucie. Wiele osób dotkniętych tym problemem ma trudności z uczestnictwem w życiu społecznym. Do fizycznych skutków niedosłuchu, takich jak stres, brak snu czy problemy z koncentracją, dochodzą skutki psychiczne, takie jak niska samoocena, wstyd, niepewność i stany lękowe. Prowadzenie rozmów i śledzenie ich przebiegu staje się coraz trudniejsze. Wiele osób z niedosłuchem coraz bardziej się izoluje, czuje się niekomfortowo i jest rozdrażnionych.

Rozpoznawanie i leczenie ubytku słuchu

Im wcześniej protetycy słuchu i laryngolodzy rozpoznają ubytek słuchu, tym skuteczniej można go leczyć za pomocą aparatów słuchowych i zapobiegać konsekwencjom tego schorzenia. Badania pokazują, jak ważne jest to zagadnienie, m.in. (Hélène Amieva i in. (2018): Śmierć, depresja, niepełnosprawność i demencja związane z samodzielnie zgłaszanymi problemami ze słuchem: badanie obejmujące 25 lat; w: The Journals of Gerontology, seria A, styczeń 2018 r., https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29304204).

Nie jesteś sam z problemem utraty słuchu. Jeśli zauważysz u siebie utratę słuchu, istnieją skuteczne sposoby jej leczenia. Wykonaj profilaktycznie test słuchu online i skontaktuj się ze swoim laryngologiem lub protetykiem słuchu w Twojej okolicy. Eksperci ds. słuchu przeprowadzają badania słuchu, stawiają pewną diagnozę i pomagają w doborze odpowiednich aparatów słuchowych.

To też może Cię zainteresować

Hörgeräte sind en vogue

Immer mehr Menschen in Deutschland nutzen Hörgeräte. Das ist das Ergebnis der größten länderübergreifenden Vergleichsstudie zu Hörverlust und Hörgerätenutzung EuroTrak 22.

Starzenie się z wykorzystaniem wszystkich zmysłów – jak to osiągnąć?

Dzień zmysłów. Wiele zmysłów słabnie wraz z wiekiem. Niemniej jednak potrzebujemy ich, aby móc dobrze i bezpiecznie „starzeć się”.