Czy zasnęliśmy językowo?

Komunikacja jest tak nieodłączną częścią naszego życia, że właściwie już nawet nie zastanawiamy się nad nią – ale co, jeśli nagle przestaje nam się to udawać?

Komunikacja międzyludzka jako podstawowa potrzeba

Pandemia koronawirusa wystawiła nas na próbę pod każdym względem. Codziennie przypominano nam o naszych oczywistych podstawowych potrzebach, takich jak zabezpieczenie egzystencjalne, opieka medyczna, a także ochrona. Jednak jedna z kluczowych podstawowych potrzeb coraz bardziej schodziła na dalszy plan: komunikacja międzyludzka i bliskość. Po ponad roku ciągłych wzlotów i upadków, kiedy to jeden lockdown następował po drugim, a ograniczenia kontaktów stały się dla nas już codziennością, boleśnie uświadamiamy sobie, jak bardzo ucierpiały na tym nasze relacje międzyludzkie.

Dla wielu pojawia się teraz pytanie: jak izolacja wpłynęła na moje umiejętności komunikacyjne – czy nadal potrafię prowadzić rozmowy tak otwarcie i elokwentnie jak wcześniej? Aby dogłębnie zbadać tę kwestię, musimy przypomnieć sobie, że skuteczna komunikacja jest umiejętnością jak każda inna, a zatem można ją odpowiednio wyćwiczyć! Poniżej przedstawiamy kilka wskazówek i porad, dzięki którym nie będziesz musiał obawiać się przyszłych spotkań ani żadnych innych spotkań.

Wskazówka nr 1: Analiza własnych wzorców komunikacyjnych

Aby poprawić komunikację, warto najpierw świadomie obserwować swoje zachowanie podczas rozmów. Pozwala to zidentyfikować ewentualne obszary wymagające poprawy i wdrożyć odpowiednie rozwiązania. Analizując swoje zachowania komunikacyjne, warto zadać sobie następujące pytania:

• Czy mówię wystarczająco głośno i zrozumiale? Zwłaszcza podczas noszenia maski należy zwracać uwagę na przyjemne tempo wypowiedzi i odpowiednią głośność.
• A jak wygląda kwestia mojej gestykulacji i mimiki? Czy mój wyraz twarzy i postawa wspierają to, co mówię? A może raczej rozpraszają uwagę i dezorientują rozmówcę?
• Czy moje zachowanie wydaje się autentyczne, czy też próbuję udawać kogoś innego?
• Czy często gubię wątek, czy też widać wyraźny tok myślenia? To ludzkie, że w ferworze entuzjazmu szybko przechodzimy do nowych rozważań, ale jeśli przeskakujemy z tematu na temat i nie da się już rozpoznać punktu wyjścia rozmowy, może to zdezorientować rozmówcę.
• W jakim stopniu dostosowuję się do mojego rozmówcy? Czy pozwalam mu lub jej dokończyć wypowiedź i czy naprawdę aktywnie słucham?

Jeśli potrafisz szczerze odpowiedzieć na te pytania, łatwiej będzie ci zastosować poniższe wskazówki! Pamiętaj jednak, by traktować siebie z troską i nie zmuszać się do więcej, niż jest to dla ciebie dobre. Uświadomienie sobie problemu to pierwszy krok do poprawy, a jeśli masz chęć na poprawę swojej komunikacji, to już połowa sukcesu.

Wskazówka nr 2: Wykorzystuj każdą sytuację do rozmowy

Staraj się wykorzystywać jak najwięcej okazji do rozmowy w codziennym życiu. Niezależnie od tego, czy będzie to krótka pogawędka z baristką w Twojej ulubionej kawiarni, czy krótka przerwa w pracy z kolegami: im częściej zmusisz się do rozpoczęcia rozmowy, tym szybciej swobodne rozmowy i bliskość z innymi ludźmi staną się dla Ciebie czymś naturalnym, a bariera przed nawiązaniem kontaktu będzie coraz mniejsza.

Porada nr 3: Zrób pierwszy krok

Ta rada idzie w parze z poradą nr 2: nie czekaj na innych, tylko po prostu sam rozpocznij rozmowę! Nikt nie lubi krępującej ciszy, a Twój rozmówca z pewnością będzie Ci wdzięczny, jeśli przełamiesz lody. Spróbuj wykorzystać otoczenie lub zadaj rozmówcy szczere pytania, aby nawiązać rozmowę. W ten sposób wykażesz szczere zainteresowanie i zbudujesz podstawę zaufania.

Również w tym przypadku ważne jest, aby stopniowo pozbywać się własnych zahamowań. Często powstrzymują nas własne myśli i obawiamy się, że powiemy coś niewłaściwego – jednak rzadko tak się dzieje, a często po prostu sami stajemy sobie na drodze!

Wskazówka nr 4: Budowanie zrozumienia i dążenie do niego

Klasycznym powodem nieudanych rozmów są problemy ze zrozumieniem, których nie udało się wyeliminować. Dotyczy to zarówno słuchacza, jak i mówiącego. Warto więc odważyć się zadawać konkretne pytania, aby naprawdę dobrze zrozumieć intencje rozmówcy i sedno jego wypowiedzi.

W ten sposób wykażesz zaangażowanie, a ponadto dasz do zrozumienia, że naprawdę interesuje Cię to, co ma do powiedzenia Twój rozmówca. To samo może jednak zrobić również osoba mówiąca: upewnij się, że naprawdę zależy Ci na tym, by Twój rozmówca Cię zrozumiał, a nie tylko chcesz słuchać własnego głosu.

W tym celu niezbędne są krótkie przerwy w rozmowie, dzięki którym rozmówca może wtrącić się i zadać dodatkowe pytania. Płynna rozmowa powstaje bowiem dopiero wtedy, gdy role mówcy i słuchacza się zmieniają.

Jeśli coraz częściej zdarza się Państwu prosić rozmówcę o powtórzenie tego, co powiedział, może to być pierwszą oznaką utraty słuchu. Słuch jest dla nas jednym z najważniejszych zmysłów, ponieważ słyszeć oznacza również możliwość komunikowania się z innymi ludźmi.

Jak już wspomniano, kontakty społeczne są jedną z najważniejszych podstawowych potrzeb człowieka. Jeśli są one ograniczone, automatycznie wiąże się to z ogromną utratą jakości życia. Na tym jednak nie kończy się sprawa, ponieważ mogą pojawić się również inne konsekwencje zdrowotne. W związku z tym zaleca się regularne sprawdzanie stanu słuchu u protetyka słuchu lub laryngologa.

Wskazówka nr 5: Grać z odkrytymi kartami

Umiejętność postawienia się w sytuacji drugiej osoby to świetny sposób na udaną komunikację. Spróbuj więc na podstawie gestów, mimiki i oczywiście tego, co zostało powiedziane, wywnioskować, czego w danej chwili potrzebuje Twój rozmówca, nawet jeśli obecnie utrudnia to noszenie maseczek. Czy ta osoba chce po prostu dać upust emocjom, a dobrze przemyślana rada mogłaby przynieść odwrotny skutek? A może ta osoba właśnie tego oczekuje: szczerej opinii, ale rozmówca milczy? Dlatego ważne jest, aby zawsze szczerze i otwarcie rozmawiać o oczekiwaniach związanych z rozmową, aby nie doszło do rozczarowania.

Jeśli coś warto z tego wynieść, to fakt, że otwartość i empatia są niezbędne, by złagodzić skrępowanie podczas komunikacji! Nie bądź jednak dla siebie zbyt surowy, jeśli rozmowa na tematy ogólne nie przebiega tak płynnie, jak byś sobie tego życzył, bo przecież praktyka czyni mistrza! Wszyscy muszą ponownie przyzwyczaić się do przebywania z kolegami w biurze, spotykania ludzi w restauracji, na konferencjach itp. Jest to duża zmiana po miesiącach izolacji, spędzonych w samotności lub tylko z najbliższą rodziną lub partnerem.