Sürekli gürültüye maruz kalmak yorgunluk yaratır ve insanı bitkin düşürür
Almanya, günlük yaşamdaki yorgunluktan şikayet ediyor, ancak bunun nedeni olarak kendi işitme yetisini göz ardı ediyor. terzo Uygulamalı İşitme Araştırmaları Enstitüsü Başkanı Dr. rer. nat. Juliane Dettling-Papargyris, bir röportajda yorgunluğun neden kulaklarımızdan da kaynaklandığını, işitsel stresin hangi rolü oynadığını ve kendi işitme sağlığımıza nasıl özen gösterebileceğimizi açıklıyor.
Gürültü ve işitsel stres, hem sağlıklı hem de işitme engelli kişilerde yorgunluğa neden olabilir. Bu nedenleher yaşta düzenli işitme testi yaptırmak önemlidir. İşitme terapisi, işitme yeteneğinde kısıtlılık durumunda yardımcı olabilir ve böylece günlük yaşamdaki yorgunluğu azaltabilir. İşitme stresi konusunda yapılan güncel bir anket*, bu konuda ilginç sonuçlar ortaya koyuyor – bu konuyu, terzo Enstitüsü Başkanı Dr. rer. nat. Juliane Dettling-Papargyris ile konuştuk.
Gürültü ve sürekli çevre sesleri işitme duyumuzu yorar – ve strese neden olur
Dr. Dettling-Papargyris, terzo tarafından yapılan güncel bir ankette Almanya’yı yoran faktörler ve işitme stresinin bununla olan ilişkisi araştırıldı. Bize en önemli sonuçları açıklayabilir misiniz?
Anketimiz, Almanların yarısının günlük yaşamdaki yorgunluğu doğrudan iş hayatındaki strese bağladığını gösteriyor. Yaklaşık yüzde 10’u boş zamanlardaki stresi, yaklaşık yüzde 20’si ise gürültülü veya sürekli çevre seslerini neden olarak gösteriyor. Ancak somut faktörlere bakıldığında, belirtilen unsurların neredeyse tamamı işitmeyle bağlantılıdır: Örneğin, anket katılımcılarının yaklaşık yüzde 30’u yorgunluğun nedeni olarak sürekli çevre seslerini, yüzde 17’den biraz fazlası gürültüyü ve neredeyse yüzde 12’si ise sürekli çalan telefonu göstermektedir. Çoğu zaman asıl neden budur.
Gürültü ve çevre sesleri, yorgunluğun tetikleyicileridir. Peki işitme bu konuda nasıl bir rol oynar?
İşitme duyumuz sürekli aktiftir – uyurken bile. Bu nedenle oldukça yorucu olabilir, çünkü işitsel bilgilerin sürekli olarak işlenmesi beynimizi çok yorar. İşitme duyumuza çok fazla bilgi yağarsa, bir noktada bir sınıra ulaşılır. İşitsel stres ortaya çıkar. İşitme duyusu zayıflamışsa bu durum daha da hızlı gerçekleşir. Etkilenen kişiler genellikle sükûnete büyük bir ihtiyaç duyar. Anketimizin de gösterdiği gibi, ankete katılanların yüzde 40’undan fazlası, işitme duyularının aşırı yüklenmesi nedeniyle en az bir kez yorgunluk hissetmiştir. Ve bunlar sadece bunun farkında olanlardır. Daha önce de belirtildiği gibi, birçok durumda asıl neden fark edilmez.
Gürültünün etkisi hafife alınırken, işitsel stresin nedeni sıklıkla fark edilmiyor
İnsanlar gürültünün ve çevre seslerinin kendi işitme yetenekleri üzerindeki etkilerini hafife mi alıyor?
Evet, sonuçlar bunu gösteriyor. Ankete katılanların neredeyse üçte biri, işitme sisteminin sesleri artık doğru şekilde işleyememesinin nedeni olarak çok fazla çevre gürültüsünü gösteriyor. Ve yüzde 70’i, işitme kısıtlılığının yorgunluğa neden olduğuna inanıyor. Ancak kendilerini bu durumdan etkilenmiş saymıyorlar ve kendi yorgunluklarını ya da bitkinliklerini buna bağlamıyorlar. Bunun nedeni muhtemelen işitme kaybının genellikle yavaş yavaş ortaya çıkmasıdır.
İşitme stresinden bahsediyorsunuz. Bu stres kendini nasıl gösterir ve kimler risk altındadır?
İşitme stresi herkesi etkileyebilir. Bu terim, işitme duyusunun sesleri artık doğru şekilde işleyememesinin bir sonucu olarak ortaya çıkan eforu ifade eder. Beynimizin maruz kaldığı bu stres bizi yorar. Etkilenen kişiler kendilerini bitkin ve tükenmiş hissederler. Bu tür bir hissi sık sık yaşayanlar, bunun nedeninin sadece yüksek iş yükü değil, aynı zamanda işitme kaybı da olabileceğinin farkında olmalıdır. Bu nedenle, sürekli işitme stresinin nedeni olarak işitme gücündeki azalmayı ekarte etmek için düzenli olarakişitme testiyaptırmak oldukça mantıklıdır.
Düzenli işitme testleri önleyici etki gösterir; işitme cihazları ve işitme eğitimi ise destekleyici rol oynar
Bir işitme cihazı işitme stresini azaltmaya yardımcı olabilir mi?
Evet, çünkü azalmış işitme yeteneği işitme stresinin daha çabuk ortaya çıkmasına neden olur. İşitme yeteneği, seslerin işlenmesindeki kısıtlılık nedeniyle genellikle yavaş yavaş azalır. Bunun nedeni, “işitme filtreleri” olarak adlandırılan mekanizmaların duyarlılığının azalmasıdır. Bu filtreler, bilinçli ve bilinçsiz dinlemeyi mümkün kılar. Eğer işlevleri kısıtlanırsa, arka plan sesleri çok daha yüksek gelir ve asıl önemli olanı ayırt etmek çok daha zor hale gelir. Bu nedenle, etkilenen kişiler örneğin bir konuşmayı dikkatle takip edebilmek için daha fazla çaba sarf etmek zorunda kalır. İşitme terapisi veuygun işitme cihazları ile bu duruma karşı önlem alınabilir. Bu süreçte, işitme cihazlarıayarlanmadan önce işitme filtresi işlevi bilinçli olarak çalıştırılır.
İşitme cihazı kullanan kişiler, yorgunluk ve gürültü konusunda daha duyarlı mıdır?
Bazıları. Anketimiz, işitme cihazı kullanıcılarının yüzde 34’ünün işitme kısıtlılığının kesinlikle yorgunluğa yol açtığından emin olduğunu ortaya koydu. Buna karşılık, işitme cihazı kullanmayan katılımcıların yaklaşık yüzde 25’i bu görüşte. Diğer konularda grupların görüşleri benzerdir – bu da, farkı yaratanın sadece işitme cihazları değil, bilinçli ve bilgili kullanım olduğunu; ayrıca işitme cihazı kullanıcılarının da hâlâ bilgiye ihtiyaç duyduğunu göstermektedir.
Önemli: İşitme duyusuna özen gösterin ve uzun süreli işitme yeteneğinin tadını çıkarın
Aşırı gürültüden kendinizi nasıl korursunuz? Her birey işitme yeteneğine nasıl daha iyi özen gösterebilir?
İşitme yeteneğinizi gürültüden önleyici olarak korumak çok önemlidir. Bu, örneğin belirli durumlarda işitme koruyucukullanmanız gerektiği anlamına gelir. Zaten bir işitme kaybı varsa, işitme yeteneği daha da azalmadan önce hızlıca harekete geçmek gerekir. Aksi takdirde, işitme işleme yeteneği de giderek daha fazla zarar görür. Genel olarak, yaşa bakılmaksızın işitme yeteneğinizi daha iyi değerlendirebilmek için düzenli olarakişitme testi yaptırmanız önerilir.
*Kamuoyu araştırma enstitüsü Civey, terzo Enstitüsü’nün talebi üzerine 4-19 Aralık 2017 tarihleri arasında 5.028 Alman vatandaşına işitme stresi konusunda anket uygulamıştır.
Bir anket, birçok kişinin düzenli olarak işitme testi yaptırmanın ne kadar önemli olduğunu zaten fark ettiğini ortaya koyuyor – ankete katılan Alman vatandaşlarının yüzde 71’i işitme testini yaptırmış. Peki ya siz? En son ne zaman işitme testi yaptırdınız? Bu platformda, size en yakın işitme cihazı uzmanı veya KBB uzmanını bulun – ve işitme sağlığınızla ilgilenmekten çekinmeyin.
