İşitme kaybı yaşayan kişilere yönelik iletişim eğitmeni ve yaşam danışmanı olan ve “Kommunikationsbrücke”nin kurucusu Jochen Müller ile yapılan röportaj. Müller, meslek ve meslek seçimi konusunda değerli önerilerde bulunuyor ve koklear implantlar (CI’lar) ile ilgili deneyimlerini anlatıyor.

Bir bakışta

  • İş arama ve işyerinin donatılması konusunda destek alabileceğiniz yerler
  • İşitme engelli diğer kişilerle iletişim kurmak çok önemlidir
  • İşitme kaybınızı saklamayın, bunu açıkça belirtin

Bize tam olarak ne iş yaptığınızı anlatabilir misiniz?

Uzun süredir işitme kaybı olan kişiler için iletişim eğitmeni ve yaşam danışmanı olarak çalışıyorum. Yedi yıl önce “Kommunikationsbrücke” adlı şirketi kurarak kendi işimi başlattım ve böylece kariyerimin sonuna doğru mesleki hayatıma yeni bir yön verdim. Psikoterapi alanında alternatif tıp uzmanı olan Renate Enslin bana destek oluyor.

Odaklandığımız alanlar, işitme engelli kişilerin günlük yaşamıyla ilgili tüm konulara yönelik seminerler, atölye çalışmaları ve sunumlardır. Bu konudaki etkinlikler çoğunlukla Frankfurt Sağır ve İşitme Engelliler Vakfı’nda düzenlenmektedir. Ayrıca dernekler, kulüpler, gruplar ve kurumlar tarafından da hizmetlerimiz talep edilmektedir. Şu anda “İşitme kaybımı toplum içinde nasıl açıklayabilirim?” konulu günlük seminerler düzenlenmektedir.

Deneyimlerinizden yola çıkarak, iş seçimi yaparken işitme engelli ve işitme güçlüğü çeken kişilerin nelere dikkat etmeleri gerektiğini anlatabilir misiniz?

İş seçimi konusunda işitme engelli kişilere tavsiyem şudur: Meslek seçiminde gerçekçi bir öz değerlendirme yapabilmek için, öğrenmiş oldukları meslekte halihazırda çalışan benzer durumdaki kişilerle fikir alışverişinde bulunmanın son derece anlamlı ve yararlı bir yol olduğunu düşünüyorum. Örneğin, sosyal medya grupları veya entegrasyon destek birimi aracılığıyla bu durumdaki kişilerle iletişime geçebilirsiniz.

İş arama, eğitim, mesleki yeterlilik ve işyerinin engellilere uygun hale getirilmesi konularında destek alabileceğiniz kurumlar:

İşitme Engelliler için Entegrasyon Uzmanlık Hizmeti

İş ve İşçi Bulma Kurumu’nun işitme engelli kişiler için hizmet hattı

Bundesjugend, işitme engelli gençlerden oluşan bir dernek (Facebook)

Daha fazla bilgi ve diğer engelli kişilerle iletişim için Alman İşitme Engelliler Birliği (DSB) gibi dernekler,

HÖRBIZ gibi danışma merkezlerinde,

Alman Koklea İmplant Derneği (DCIG) ve

Alman İşitme Engelliler Kendi Kendine Yardım Derneği (DHS) gibi kuruluşlarda bulunabilir.

İşitme engelli öğrenciler veya üniversiteye gitmek isteyenler için Federal İşitme Engelli Öğrenciler ve Mezunlar Çalışma Grubu (BHSA) bulunmaktadır.

Geriye dönüp baktığımda yanlış bir meslek seçimi yaptığımı fark ettiğimde, kendi işitme kaybımın hem kendime hem de sosyal çevreme ne gibi olumsuz etkileri olduğunu bilseydim, şahsen pek çok şeyden kurtulmuş olurdum.

Somut olarak söylemek gerekirse, işitme kaybının derecesinin belirlediği sınırlar nelerdir? Örneğin, ciddi işitme kaybım nedeniyle temel olarak göz teması ve kişisel ilgiye ihtiyacım vardı. Ancak bunu nasıl ifade edeceğimi ya da mesleki ortamdaki muhataplarımdan bunu nasıl talep edeceğimi öğrenmemiştim. Bu durum, yüksek gerilim elektrikçisi çıraklığımı biraz zorlaştırdı, ancak beni engelleyemedi. Bu eğitimi başarıyla tamamladım.

Mesleki ortam işitme kaybına nasıl uyum sağlayabilir?

Bunun bir parçası da, işitme engelli olmayan kişilerin genellikle engelliliğimizin etkileri hakkında çok az bilgiye sahip oldukları, hiç bilgileri olmadığı ya da yanlış bilgilere sahip oldukları bilincine varmaktır. Dolayısıyla, daha iyi anlaşılabilmesi için sadece davranış kuralları hakkında bilgi vermek yeterli değildir. Ayrıca, işitme engelli olmayan kişileri bu kurallara uymaları için “eğitmeliyiz”.

Yani, bunu anlamaları biraz zaman alır. Buna karşılık, iş yerinde yüksek bir iş ve performans baskısı vardır. Her bireyin gereksinim profiline uyması gerekir. Sonuç olarak bu, herkesin işlevini yerine getirmesi gerektiği anlamına gelir. Alman şirketlerinde işitme engelli çalışanlarla ilgilenme konusunda şu ana kadar neredeyse hiç deneyim bulunmamaktadır. Öte yandan, etkilenen kişiler sosyal dışlanma, ayrımcılık, damgalanma ve zorbalık korkusuyla işitme kaybını gizlemektedir.

Sonuç olarak, özel bir program taslağı hazırladım ve bu programı Eylül ve Kasım aylarında, Frankfurt Sağır ve İşitme Engelliler Vakfı’nın desteğiyle işitme engelli çalışanlara yönelik bir haftalık kurskapsamında ilk kez hayata geçirebildim. Bu etkinlikler, Hessen Eyalet Sosyal Yardım Birliği (LWV) ve Entegrasyon Dairesi tarafından desteklenmeye layık görülmüştür. Gelecek yıl dört haftalık kurs daha düzenlenmesi planlanmaktadır.

Yıllar içinde işitme kaybınız nasıl bir seyir izledi? Şu anda koklear implant (CI) kullanıyor musunuz?

Uzun yıllar boyunca iki işitme cihazı kullandıktan sonra, 2002 yılından beri işitme kaybı yaşadığım sağ kulağıma bir koklear implant takıyorum. 2008 yılında ise o zamana kadar güçlü bir işitme cihazı kullandığım sol kulağıma da bir koklear implant taktırdım.

İmplantlarla işitme becerilerinizi geliştirmek için alıştırma yapmak zorunda kaldınız mı?

Koklear implantlarımla işitme konusunda hem meraklıydım hem de heyecanlıydım. Bu sayede, ne kadar küçük olursa olsun her ilerlemeyi anında fark edebildim ve bunun üzerine hızla ilerleyebildim.

Günümüzde koklear implantlarla işitme deneyiminiz nasıl?

Aslında iyi. Ancak yüksek ses tonu nedeniyle çocukların seslerini anlamakta zorluk çekiyorum. Bu benim için oldukça anlaşılır bir durum. Dördüncü yaşımdan koklear implantımı ilk kez çalıştırana kadar yüksek frekansları algılayamadığım için, bunlar bana bugün bile oldukça rahatsız edici geliyor.

Ancak işitme kaybını kişiliğimizin bir parçası olarak kabul edebildiğimizde, işitme kaybı ve koklear implantlarla yaşamın harika yanları da var! Bu olumlu bakış açısında, benim için aynı sorunu yaşayan kişilerle kurduğum temas, tanışmalar ve paylaşımların çok büyük bir payı oldu ve olmaya devam ediyor.

Son olarak: Bu yıl Noel’i nasıl geçireceksiniz?

Bu yorucu, olağanüstü ve son derece zorlu bir yılın ardından Noel dönemini sabırsızlıkla bekliyorum! Normalde Noel’i Essen’de kardeşlerimle geçiririm, ancak bu yıl pandemi nedeniyle Frankfurt’ta kalacağım. Böylece, uzun yıllar sonra nihayet kendi seçtiğim bir Noel ağacını kendi zevkime göre süsleyebileceğim. Bu, annem vefat edene kadar büyük bir tutkuyla sürdürdüğüm eski bir gelenek.

Okurlarımıza mutlu, sağlıklı bir Noel ve dinlendirici tatiller diliyoruz!

Koklear implant hakkında daha fazla bilgiyi buradan okuyabilirsiniz. İşitme cihazı ve koklear implant kullanan kişilerin nasıl çalıştığını ve kariyer yaptığını öğrenmek için makalemizi okuyun: İşitme cihazları sayesinde iş hayatında başarıya ulaşmak.