En sevdiğiniz şarkı ve işitme cihazınızla güvenli bir yolculuk
Harika bir bahar havasında karayolunda süzülmek ve radyodaki en sevdiğin şarkıya eşlik etmek. En keyifli sürüş budur. Gerçekten öyle mi, yoksa müzik dikkatini dağıtır mı?
Tek kelimeyle muhteşem! Harika bir havada, üstü açık bir arabada ya da camları indirmiş halde rahatça etrafta dolaşmak. Ağaçlar nihayet yeniden yeşerdi, kuşlar cıvıldıyor ve üstüne üstlük radyoda yüksek sesle eşlik edebileceğiniz en sevdiğiniz şarkı çalıyorsa, aslında her şey mükemmel. Tam bir rahatlama – öyle düşünülür! Peki, bu şekilde gerçekten güvenli bir şekilde sürüyor musunuz? Müzik, sürüşünüzden dikkatinizi dağıtmıyor mu? Peki ya işitme cihazı takıyorsanız durum ne olur?
Çoklu görev bir efsanedir
İsrail’deki Ben-Gurion Üniversitesi’nde müzik psikolojisi profesörü olan Warren Brodsky, son 15 yıldır araba sürmekle direksiyon başında şarkı söylemenin sürücünün dikkatini birbiriyle paylaşıp paylaşmadığını araştırıyor. Bunun için deneklerinden araba sürerken en sevdikleri şarkıya eşlik etmelerini istedi. Sonuç: Zorlu trafik koşullarında, hem sözler hem de nota ve ritim açısından giderek daha fazla yanlış söylemeye başladılar. Bunun nedeni ne? Çoklu görev yapamama!
Burada elbette bazı kadın okuyucular hayretle tepki gösterecektir, çünkü genel kanıya göre özellikle kadınlar aynı anda birden fazla işi yapabilme yeteneğine sahiptir. Ancak TÜV Nord’dan psikolog Dr. Ralf Buchstaller bunu çürütüyor: “Çoklu görev bir efsanedir. Beyin farklı görevleri aynı anda yerine getirmek zorunda kaldığında, bunlar arasında gidip gelir. Bu nedenle çoğu insan, örneğin şehir merkezinde yolunu bulmak zorunda kaldığında şarkı söylemeyi bırakır ya da müziğin sesini kısar.” Sonuç olarak, ya müziğe yüzde yüz odaklanabiliriz ya da tüm dikkatimizi araba sürmeye verebiliriz.
Beynimizin kapasitesinin sınırlı olması, işitme kaybı olan kişiler için özellikle bu tür çoklu görev durumlarında işleri daha da zorlaştırır. Tedavi edilmemiş işitme kaybıyla araba sürmek genel olarak riskli kabul edilir; çünkü azalmış işitme yeteneği nedeniyle tüm sesleri tam olarak algılayamayız. Buna müzik dinlemek de eklenirse, müziği anlamak için ek dikkat gerektirdiği için dikkat dağınıklığı artar. Modern işitme cihazları, kullanıcılarının araba sürme gibi günlük yaşam durumlarında sorunsuz ve güvenli bir şekilde hareket etmelerine yardımcı olur. Bu cihazlar sadece işitme kaybını telafi etmekle kalmaz, aynı zamanda işitme sırasında yaşanan bilişsel eforu da azaltır.
Ses seviyesi dikkat üzerinde etkilidir
Bu arada, en kötü sürüş performansımızı, müziği başkası seçtiğinde ve bu müzik çok hızlı ve canlandırıcı olduğunda sergileriz. Müziğin ses seviyesi, sürüş sırasındaki dikkatimizi büyük ölçüde etkiler. Ses seviyesi 70 desibelden yüksekse, hem dikkatimiz hem de tepki hızımız azalır. Müzik 95 desibelden daha yüksekse, bu durum sadece sürüş tarzımızı değil, işitme yeteneğimizi de ciddi şekilde etkiler. Örneğin, kulaklarımız sürekli olarak 85 dB’den fazla ses yüküne maruz kalırsa, işitme yeteneğimiz ciddi şekilde tehlikeye girer.
Peki bu hikayeden ne öğreniyoruz? Araba sürerken müzik dinlemek – elbette. Araba sürerken işitme cihazı kullanmak – bu da sorun değil. İşitme cihazı olsun ya da olmasın, müzik ses seviyesi kendinizi ve trafikteki diğer kişileri tehlikeye atacak kadar yüksek olmamalıdır.
Bu arada: Her işitme cihazı birbirine benzemez: Seçenekler çok geniştir; bu konuda daha fazla bilgiyi burada bulabilirsiniz.
